Kennisbank

A

Aardfout

Een aardfout ontstaat wanneer stroom ongewenst naar de aarde wegvloeit door beschadigde isolatie of defecte apparatuur. Dit kan leiden tot gevaarlijke situaties en moet via inspectie worden opgespoord.

Aardlekschakelaar

De aardlekschakelaar schakelt de installatie uit wanneer er lekstroom wordt gedetecteerd. Dit beschermt personen en voorkomt ernstige elektrische schokken.

Afkeurpunten

Afkeurpunten zijn tekortkomingen die direct opgelost moeten worden om de installatie veilig te maken. Ze worden opgenomen in het inspectierapport en vaak gekoppeld aan prioriteit of categorie.

ATEX

ATEX omvat regelgeving voor explosiegevaarlijke omgevingen. Elektrische installaties in deze zones moeten aan speciale eisen voldoen om vonkvorming en ontsteking te voorkomen.

---

B

Bekabeling

Bekabeling omvat alle elektrische leidingen in een installatie. Slechte of verouderde bekabeling vergroot het risico op kortsluiting, storingen en brand.

Brandgevaar

Brandgevaar ontstaat wanneer warmte of defecten in een elektrische installatie brand kunnen veroorzaken. Door gerichte keuringen en het volgen van verzekeringsvoorwaarden wordt dit risico sterk verkleind.

Brandpreventie

Brandpreventie omvat alle maatregelen om brand te voorkomen, zoals keuringen, onderhoud, veilige bekabeling en goede documentatie. Dit verlaagt zowel veiligheids- als verzekeringsrisico’s.

---

C

Clausule elektrische installatie

Veel verzekeraars plaatsen een clausule in de polis waarin staat dat de elektrische installatie periodiek gekeurd moet worden. Zonder geldig keuringsrapport kan schade bij een incident (deels) niet vergoed worden.

Circuit

Een elektrisch circuit is een gesloten stroomkring waarin spanning, stroom en componenten samenwerken. Storingen in een circuit kunnen leiden tot uitval, overbelasting of gevaarlijke situaties.

Connectorverhitting

Connectorverhitting ontstaat door slechte verbindingen, vooral in PV-installaties. Dit veroorzaakt hotspots, verhoogde overgangsweerstand en vergroot het risico op smelt- of brandschade.

Corrosie in installaties

Corrosie tast metalen delen van installaties aan en verhoogt de weerstand. Dit kan leiden tot warmteontwikkeling, losrakende verbindingen en storingen.

---

D

DC-veiligheid

DC-veiligheid verwijst naar maatregelen om gelijkstroominstallaties, zoals zonnepanelen, veilig te houden. Fouten in DC-circuits veroorzaken snel oververhitting en brandrisico.

Defecte bedrading

Defecte bedrading kan leiden tot kortsluiting, uitval en brandgevaar. Regelmatige inspecties en tijdig vervangen van beschadigde kabels zijn essentieel.

---

E

Elektrische brand

Een elektrische brand ontstaat vaak door overbelasting, kortsluiting of slechte verbindingen. Vooral bij PV-installaties en verouderde groepenkasten neemt dit risico toe.

Elektrische installatie

Een elektrische installatie omvat alle leidingen, verdeelinrichtingen en beveiligingen die stroom verdelen in een gebouw. De veiligheid hiervan is cruciaal voor zowel bedrijfszekerheid als brandpreventie.

Elektrotechnische keuring

Een elektrotechnische keuring beoordeelt de veiligheid en normconformiteit van een installatie. Vaak gaat het om NEN-keuringen of SCIOS-inspecties die door verzekeraars worden geëist.

Explosiegevaar

Explosiegevaar komt voor in omgevingen met gassen, dampen of stof. Elektrische installaties moeten hier vonkvrij en ATEX-conform worden uitgevoerd.

---

F

Foutstroom

Foutstroom is ongewenste stroom die buiten het normale circuit loopt, bijvoorbeeld naar aarde of via een behuizing. Dit kan leiden tot gevaarlijke aanraakspanningen en wordt gedetecteerd met beveiligingen.

Frequentiestoring

Frequentiestoringen zijn afwijkingen in de netfrequentie die gevoelige apparatuur kunnen verstoren of beschadigen. Monitoring en passende filters beperken deze risico’s.

---

G

Groepenkast

De groepenkast verdeelt elektriciteit over verschillende circuits in een gebouw. Afwijkingen of overbelasting in de groepenkast vormen een groot veiligheidsrisico.

Grootverbruik aansluiting

Een grootverbruikaansluiting wordt gebruikt bij bedrijven met hoge stroomafname. De installatie achter deze aansluiting moet nauwkeurig zijn ontworpen om overbelasting te voorkomen.

---

H

Hotspots

Hotspots zijn oververhitte punten in een installatie, vaak onzichtbaar voor het oog. Ze ontstaan bijvoorbeeld door slechte verbindingen of overbelasting en worden opgespoord met thermografie.

Hoofdschakelaar

De hoofdschakelaar schakelt de gehele installatie in één keer uit. Dit is belangrijk voor de veiligheid bij onderhoud, storingen of calamiteiten.

Harmonische stromen

Harmonische stromen zijn vervormingen in het elektrisch net die apparatuur kunnen verstoren en extra warmte veroorzaken. Metingen tonen aan of aanvullende maatregelen nodig zijn.

---

I

Infraroodmeting

Een infraroodmeting (thermografische inspectie) toont warmteverschillen in installaties. Zo worden loszittende verbindingen, hotspots en overbelasting vroegtijdig ontdekt.

Isolatiefout

Een isolatiefout betekent dat de isolatieweerstand te laag is, waardoor lekstroom kan ontstaan. Dit vergroot het risico op schokken en brand.

Isolatiemeting

Met een isolatiemeting wordt getest of kabels en componenten voldoende isolatieweerstand hebben. Dit is een standaard onderdeel van elektrische keuringen.

---

J

Joule-effect

Het Joule-effect is warmte die ontstaat wanneer stroom door een geleider loopt. Bij te hoge stromen of slechte verbindingen kan dit leiden tot gevaarlijke oververhitting.

---

K

Kabelgoten

Kabelgoten bundelen en beschermen bekabeling tegen mechanische schade. Een correcte aanleg voorkomt knelpunten, oververhitting en onoverzichtelijke bekabeling.

Kortsluiting

Kortsluiting ontstaat wanneer twee geleiders elkaar raken of de weerstand in een circuit wegvalt. Dit veroorzaakt hoge stromen en kan zekeringen of automaten doen aanspreken.

Keuringsrapport

Een keuringsrapport bevat alle bevindingen van een inspectie, inclusief meetwaarden en tekortkomingen. Verzekeraars vragen vaak om dit rapport als bewijs van een veilige installatie.

---

L

Laadstation-installatie

Een laadstation-installatie is de elektrische infrastructuur achter laadpalen voor elektrische voertuigen. Keuringen beoordelen veiligheid, belasting en correcte aansluiting.

Lekstroom

Lekstroom is stroom die ongewenst wegvloeit naar aarde of een behuizing. Aardlekschakelaars beperken het gevaar door het circuit snel uit te schakelen.

---

M

Multimeter

Een multimeter meet onder andere spanning, stroom en weerstand. Het is basisgereedschap voor inspecteurs en installateurs.

Megger-meting

Een megger-meting is een hoge spanningsmeting van de isolatieweerstand van kabels en componenten. Hiermee worden isolatiefouten opgespoord.

---

N

NEN 1010

NEN 1010 is de norm voor nieuwe of aangepaste elektrische installaties. De norm bevat eisen voor aanleg en opleveringskeuring van laagspanningsinstallaties.

NEN 3140

NEN 3140 richt zich op het veilig gebruik en de periodieke inspectie van bestaande installaties en arbeidsmiddelen. Werkgevers gebruiken deze norm om aan de Arbowet te voldoen.

NEN keuring elektra

Met een NEN keuring elektra wordt gecontroleerd of een installatie voldoet aan NEN 1010 en/of NEN 3140. Dit is belangrijk voor veiligheid, wetgeving en verzekeringsvoorwaarden.

---

O

Omvormer

De omvormer zet gelijkstroom van zonnepanelen om in wisselstroom. Defecten of slechte aansluiting kunnen leiden tot storingen en brandrisico.

Overspanning

Overspanning ontstaat door blikseminslag of netstoringen en kan apparatuur beschadigen. Overspanningsbeveiliging beschermt de installatie tegen deze pieken.

---

P

PV-installatie

Een PV-installatie bestaat uit zonnepanelen, omvormers, bekabeling en beveiligingen. Inspecties richten zich op brandveiligheid, opbrengst en correcte aansluiting op de elektrische installatie.

Power quality

Power quality gaat over de kwaliteit van de spanning en stroom in een installatie. Slechte power quality kan storingen, uitval en extra slijtage veroorzaken.

---

R

Risicoanalyse

Een risicoanalyse brengt de gevaren van een elektrische installatie in kaart. Dit vormt de basis voor maatregelen, inspectiefrequentie en mogelijke verzekeringsvoorwaarden.

Relais

Een relais is een schakelcomponent dat automatisch een elektrisch circuit in- of uitschakelt. Fouten hierin kunnen leiden tot ongewenste uitschakeling of juist doorlopende belasting.

---

S

Scope 8

SCIOS Scope 8 is een inspectie van elektrische installaties gericht op veilig gebruik en Arbo-verantwoord werken. De keuring sluit aan op de NEN 3140 norm.

Scope 10

SCIOS Scope 10 is een brandrisico-inspectie van elektrisch materieel en installaties, gebaseerd op NTA 8220. Verzekeraars stellen deze keuring steeds vaker verplicht voor bedrijfspanden.

Scope 12

SCIOS Scope 12 is de inspectiemethode voor zonnestroominstallaties. De keuring beoordeelt onder andere brandveiligheid, aanlegkwaliteit en aansluiting van de PV-installatie.

---

T

Thermografie

Thermografie is een inspectietechniek waarbij met een infraroodcamera temperatuurverschillen worden vastgelegd. Zo worden hotspots en verborgen gebreken in verdeelkasten en PV-installaties zichtbaar.

Thermische belasting

Thermische belasting is de warmteontwikkeling in componenten door elektrische stroom. Bij langdurige overbelasting kan materiaal verouderen, vervormen of zelfs vlam vatten.

---

U

UPS-installatie

Een UPS-installatie (noodstroomvoorziening) houdt belangrijke apparatuur draaiend bij stroomuitval. De elektrische aansluiting en batterijconditie moeten periodiek worden gecontroleerd.

---

V

Verdeelinrichting

Een verdeelinrichting verdeelt de inkomende voeding naar verschillende groepen en onderverdelers. De opbouw, belasting en beveiligingen hiervan zijn een belangrijk onderdeel van inspecties.

Verzekeringsvoorwaarden elektra

Verzekeringsvoorwaarden voor elektra beschrijven welke keuringen en onderhoud verplicht zijn voor dekking bij schade. Vaak worden SCIOS- of NEN-inspecties expliciet genoemd in de polis.

---

W

Warmtestress

Warmtestress ontstaat door langdurige of herhaalde overbelasting van elektrische componenten. Dit versnelt veroudering en vergroot de kans op storingen en brand.

Werkverantwoordelijke

De werkverantwoordelijke is binnen NEN 3140 degene die verantwoordelijk is voor de organisatie en veiligheid van werkzaamheden aan of nabij elektrische installaties.

---

Z

Zonnepanelen brandrisico

Zonnepanelen brandrisico heeft vooral te maken met slechte connectoren, foutieve aanleg en overbelasting. Een Scope 12-inspectie en thermografie verminderen dit risico aanzienlijk.

Zekering

Een zekering beschermt circuits tegen overbelasting door door te smelten bij te hoge stroom. Daarmee voorkomt de zekering grotere schade aan bedrading en apparatuur.